|
KOLARSTWO
GÓRSKIE (MTB – z ang. mountain biking)
– forma
kolarstwa, uprawianego za pomocą
rowerów górskich, których konstrukcja umożliwia poruszanie się w trudnym
terenie.Dyscyplina ta jest coraz bardziej popularnym i docenianym sposobem
spędzania wolnego czasu. Niektórzy amatorzy uprawiający ten sport traktują go
jako możliwość rozwoju fizycznego, stąd duża liczba imprez w których kolarze
górscy mogą sprawdzać swoje umiejętności. Zalety roweru górskiego i jego
uniwersalność powodują, że jest on bardzo często wybierany jako środek
transportu podczas eskapad górskich oraz wycieczek w trudnym terenie. Dzięki
temu pojawił się całkiem nowy odłam
turystyki rowerowej, zarówno prywatnej, jak też zorganizowanej, polegającej
na przemierzaniu szlaków niedostępnych dla samochodów, a z powodu dużych
odległości zbyt długich dla turystów pieszych.
Kolarstwo górskie powstało w
USA, gdzie pod koniec
lat 70.
XX w. pojawiła się moda na jazdę rowerami w trudnym terenie, poza normalnymi
drogami. Za twórcę tego sportu uważa się najczęściej
Gary Fishera, który w
1979 r. jako pierwszy wpadł na pomysł produkcji rowerów opartych generalnie
na konstrukcji
roweru miejskiego, ale o wzmocnionej i skróconej
ramie, pozbawionego osłon, błotników i innych tego rodzaju zbędnych "ozdób"
oraz zaopatrzenie go w koła o średnicy 26
cali na szerokich
oponach z grubym
bieżnikiem, zamiast dotychczas stosowanych gładkich i cienkich kół 28.
Początkowo kolarstwo górskie było nieformalnym
sportem ekstremalnym. Pierwsze zawody były uprawiane w stylu przypominającym
współczesny
freeride i polegały na zjazdach po wąskich i niebezpiecznych ścieżkach
leśnych (tzw. single track), przy czym trasy mogły się miejscami
wznosić, ale generalnie prowadziły z góry do dołu. Później, mniej więcej pod
koniec
lat 80. XX w., sport ten zaczął się stawać coraz bardziej popularny i
jednocześnie zaczęło się różnicowanie na poszczególne, lepiej zdefiniowane
dyscypliny.
Union Cycliste Internationale (UCI) zwróciła uwagę na ten sport jesienią
1990 roku i włączyła do katalogu swoich oficjalnych zawodów wcześniej
rozgrywane nieformalnie od paru lat mistrzostwa świata, które miały miejsce w
Purgatory w stanie
Kolorado w USA. W następnym roku pod egidą UCI rozegrano pierwszy cykl
zawodów
pucharu świata. Składał się on z 8 zawodów rozgrywanych w Europie i USA i
był on oficjalnie sponsorowany przez firmę
Grundig, jako Grundig-UCI Cross-Country World Championships. W
1992 roku do pucharu świata doszły jeszcze zawody rozgrywane w
Australii. Puchar ten był w 1991 i 1992 roku rozgrywany tylko w kategorii
Cross-Country (XC). W
1993 po raz pierwszy zorganizowano serię sześciu zawodów w ramach pucharu
świata w
downhillu. W
1996 zawody w XC stały się oficjalnie konkurencją rozgrywaną na
letniej Olimpiadzie.
Aktualnie w ramach kolarstwa górskiego rozgrywa się zawody w
ramach kilku dyscyplin. Są to:
* Cross-country – (XC) – które są rozgrywane na rundach, zwykle o długości od 6
do 8 km, które zawodnicy pokonują kilka lub kilkanaście razy w trakcie jednego
startu. Zawodnicy ruszają wspólnie ze startu zatrzymanego. Od 2005 roku,
podobnie jak w kolarstwie przełajowym, zawodnicy mogą korzystać z narzędzi i
części zamiennych dostępnych w wyznaczonych do tego celu boksach. Ewentualnych
napraw muszą jednak dokonywać sami. O zwycięstwie decyduje wyłącznie kolejność
dotarcia zawodników do mety. Zawody seniorów trwają około 2 godzin.
* Dirt jumping (DJ) – odbywa się na specjalnie przygotowanym torze (zbudowanym z
hop ziemnych - dirtów). Polega na wykonywaniu skoków i w ich trakcie różnych
ewolucji w powietrzu.
* Downhill (DH) – polega na zjeździe po bardzo stromej trasie, posiadającej
liczne przeszkody terenowe. Zawodnicy są wypuszczani pojedynczo na trasę, a o
zwycięstwie decyduje czas przejazdu.
* All moutain (AL) - jest połączeniem XC, downhill'u i freeride'u, polega na
jedżeniu po wyznaczonych przez siebie trasach, jak sama nazwa wzkazuje (all
moutain - cała góra) po całej górze. W all moutain jezdzi się, gdzie chce, tam,
gdzie wg ridera jest najlepiej i najbardziej ciekawie. Lepiej używać do tej
dyscypliny mocnych rowerów.
* Freeride (FR) – przypomina nieco DH, ale ma mniej formalny charakter, mający w
zamyśle przypominać "wolny" styl uprawiania zjazdów z lat 80. Zawody FR mają
zawsze mało sformalizowane zasady, które różnią się między sobą, zależnie od
tego kto je organizuje. W klasycznym przypadku polegają one na starcie ze
szczytu wzgórza i dotarciu dowolnie wybieraną przez zawodników trasą do mety
położonej u jego stóp. W jednych wariantach mierzony jest czas przejazdu, a w
innych decyduje kolejność dotarcia do mety. Dziś organizuje się wiele typów
zawodów freeride'owych, w których liczy się przede wszystkim styl jazdy, czyli
poziom trudności wykonywanych tricków oraz liczba upadków.
* Dual (DL) – polega na równoległym zjeździe po dość stromej trasie, która
jednak może się miejscami wznosić, dwóch zawodników, którzy są wypuszczani w tej
samej chwili. W wariancie DS zawodnicy jadą po dwóch równoległych i w miarę
identycznych trasach. W wariancie DL są wypuszczani na raz na tę samą trasę.
Mogą sobie nawzajem zajeżdżać drogę, nie mogą się jednak popychać, czy celowo
zderzać. Oba typy zawodów są rozgrywane metodą pucharową – zawodnik przegrany
odpada, a wygrany przechodzi do kolejnych etapów rozgrywki. W obu typach zawodów
o zwycięstwie nie decyduje czas przejazdu, lecz to, który z dwóch zawodników
pierwszy dotrze do mety.
* Four Cross (4X) – jest zbliżony do DL, ale na trasę wypuszczanych jest naraz 4
zawodników. Trasa jest znacznie szersza od tras do DL – na tyle szeroka, że bez
trudu można się nawzajem wyprzedzać na całej jej długości. Zawody 4X są dzięki
temu bezpieczniejsze od DL i jednocześnie trwają krócej i są bardziej
widowiskowe. Powoduje to, że 4X wypiera stopniowo Dual. Od 2002 r. UCI
zaprzestało organizować puchar świata w Dualu i zastąpiło je zawodami w 4X.
* Maraton (MX, MT) – uprawiany jest na rowerach podobnych w konstrukcji do
rowerów do XC, ale polega na przejeździe długiej trasy od 50 do około 200 km,
głównie w terenie. W maratonach rozgrywane są oficjalne zawody, od 2004 roku
organizowany jest puchar świata pod auspicjami UCI.
* Rowerowa jazda na orientację (MTBO, RJnO) – stanowi połączenie maratonów
rowerowych i klasycznego biegu na orientację. Zawodnicy startują na rowerach
przystosowanych do maratonów, ale dodatkowo wyposażonych w mapnik. Celem jest
zaliczenie jak największej liczby punktów kontrolnych w jak najkrótszym czasie.
* Street – przemieszczanie się po mieście wykorzystując elementy jego
infrastruktury (murki, pomniki etc.) jako przeszkody.
* Trial – dyscyplina, gdzie zawodnik ma do pokonania krótką trasę, na długości
której poustawiane są różne (całkiem spore) przeszkody. Ludzi uprawiających ten
sport możemy zobaczyć także w mieście (skoki po elementach infrastruktury
miejskiej).
źródło:Wikipedia
|